به گزارش انرژی مدیا به نقل از اویل پرایس، اروپا در نبرد برای تصاحب محموله‌های محدود گاز مایع، در برابر آسیا در حال شکست است؛ رقابتی که قیمت‌های گاز TTF و گاز مایع در شمال‌غرب اروپا را به بالاترین سطح از سال ۲۰۲۳ رسانده است.
اتحادیه اروپا حتی ممکن است تا اول نوامبر نتواند ذخایر گاز خود را به سطح هدف ۷۵ درصدی برساند؛ کابوسی که سایه خریدهای اجباری، جهش رقم قبض‌های برق و گاز، و مسیری بی‌نهایت سخت‌تر برای زمستان ۲۰۲۷ را بر سر قاره سنگین می‌کند.
اروپا در حالی قدم به آستانه فصل سرما می‌گذارد که با یکی از خالی‌ترین مخازن ذخیره‌سازی گاز در دو دهه اخیر روبرو است. شعله‌ور شدن آتش جنگ در خاورمیانه، صادرات LNG قطر را با مشکل جدی روبرو کرده، قیمت‌های پایه گاز در بازارهای اروپایی و آسیایی به حداکثر رسیده و رقابت بر سر محموله‌های محدود گاز مایع LNG در بازار جهانی به شدت افزایش داشته است.
این جهش قیمتی شتابان باعث شده اروپایی‌ها در طول تابستان از پر کردن انبارها دست بکشند؛ با این حال، اروپا دیگر گزینه چندانی ندارد و باید برای تأمین گاز مورد نیاز و رساندن ذخایر به سطحی قابل‌قبول پیش از ماه دسامبر تلاش کند تا از بروز بحران در زمستان جلوگیری کند.
اما انجام این کار بسیار دشوارتر از آن چیزی است که به نظر می‌رسد. رقابت آسیا برای دستیابی به محموله‌های LNG که نیازی به عبور از تنگه هرمز ندارند، بسیار شدید است و اروپا در حال حاضر در این رقابت عقب مانده است.
با این حال، یک عامل می‌تواند تا حدی از شدت بحران بکاهد: اروپا اکنون در مقایسه با سال ۲۰۲۱ حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد گاز طبیعی کمتری مصرف می‌کند. افزایش سهم انرژی‌های تجدیدپذیر در تولید برق و همچنین سازگاری صنایع با شرایط جدید بازار، یعنی عبور از دوران وفور گاز از جمله گاز روسیه به سمت بازارهای محدود و قیمت‌های بالاتر از دلایل اصلی این کاهش مصرف است.
ذخایر گاز اتحادیه اروپا در بدترین وضعیت سالیان اخیر
سیاست‌گذاران اروپایی وشرکت‌های گرداننده شبکه گاز از اوایل سال جاری می‌دانستند که برای پر کردن مخازنی که در زمستان سرد ۲۰۲۵-۲۰۲۶ مصرف شده بودند، باید خرید گاز در فصل بهار و تابستان را افزایش دهند، اما جنگ در ایران و عملاً نابودی کامل عرضه گاز مایع قطر،چنان رویداد عجیبی بود که هیچ‌کس نمی‌توانست پیش‌بینی کند.
اروپا در میان آتش قیمت‌های سرسام‌آور از طرفی و از سوی دیگر رقابت شدید برای خرید گاز مایع از بازار «تک محموله‌ای» (Spot) در آسیا و همزمان در جست‌وجوی منابع جایگزین گاز است. آسیا نیز خود به دنبال جایگزینی برای محموله‌های قراردادی قطر است؛ محموله‌هایی که طی شش ماه گذشته هرگز به مقصد نرسیده‌اند.
جنگ ایران و تشدید رقابت با آسیا دقیقاً زمانی رخ داده است که اروپا در نظر داشت ذخایر گاز طبیعی خود را برای زمستان آینده در بهار و تابستان کامل کند.
داده‌های مربوط به «زیرساخت گاز اروپا» (GIE) نشان می‌دهد که سطح فعلی ذخایر حدود ۶۳ درصد است؛ این پایین‌ترین سطح برای این فصل در نزدیک به دو دهه اخیر و بسیار کمتر از میانگین پنج سال اخیر است.
احتمال اینکه اروپا نتواند به اهداف ذخیره‌سازی خود برسد لحظه‌به‌لحظه بیشتر می‌شود؛ تا جایی که هلند به‌عنوان اولین کشور عضو اتحادیه اروپا رسماً اعلام کرد توان دستیابی به این هدف را ندارد.
البته این وضعیت به معنای آن نیست که امنیت عرضه گاز اروپا همین حالا در معرض خطر فوری قرار دارد، اما واقعیت تلخ این است که اروپا باز هم باید کورسوی امید خود را به یک «زمستان ملایم و کم‌بارش» ببندد.
قیمت‌های جهش‌یافته؛ قبض‌های کمرشکن روی میز شهروندان
بحران عرضه LNG و ابهام درباره چشم‌انداز تأمین گاز، تأثیری مستقیم و البته شدید بر قیمت‌ها گذاشته است.
شاخص مرجع گاز اروپا در بازار TTF هلند و قیمت‌های ال ان جی شمال غرب اروپا طی این ماه به بالاترین سطح خود از سال ۲۰۲۳ رسیدند؛ زیرا بحران تنگه هرمز بیش از جریان نفت، عرضه گاز را تحت تأثیر قرار داده است.
این قیمت‌های بالا ممکن است با نزدیک شدن زمستان باز هم افزایش پیدا کنند؛ به‌ویژه آنکه اروپا همچنان در تلاش است ذخایر گاز خود را به میزان مورد نیاز برساند.
شواهد حاکی از آن است که اروپا حتی توان رسیدن به کمترین میزان ذخایر در حدود ۷۵ درصدی تا اول نوامبر را هم ندارد.
وارن پترسون و اوا مانتی، استراتژیست‌های بازار کالا در بانک ING، در یادداشتی که این هفته منتشر کردند، نوشتند: با شرایط فعلی، دستیابی اتحادیه اروپا حتی به هدف پایین‌تر ۷۵ درصدی پیش از آغاز فصل گرمایش دشوار خواهد بود. تحلیلگران می‌گویند حتی رسیدن به هدف پر کردن ۷۵ درصدی ذخایر تا اول نوامبر نیز بعید به نظر می‌رسد.
با سرعت فعلی، حتی دستیابی به حداقل میزان ذخیره‌سازی پیش از آغاز فصل گرمایش، برای اتحادیه اروپا دشوار خواهد بود. این مسئله احتمال خرید اجباری را افزایش داده و ریسک صعودی شدن قیمت‌های گاز را به‌شدت بالا می‌برد.
اگرچه شرایط امروز با بحران سال ۲۰۲۲ قابل مقایسه نیست و قیمت‌ها هنوز فاصله زیادی با رکوردهای چهار سال پیش دارند، تحلیلگران وود مکنزی در پایان هشدار دادند که اروپا در حال نزدیک شدن به محدوده بحران انرژی است.
به گفته آنها، قیمت‌های لحظه‌ای گاز از اواسط ماه جون، یعنی زمانی که توافق اولیه و اکنون منتفی‌شده آمریکا و ایران برای تلاش جهت دستیابی به توافق اعلام شد، ۵۰ درصد افزایش یافته است. آنها تأکید کردند که گاز نسبت به نفت، حساسیت بیشتری به بحران تنگه هرمز نشان داده است.
موج این گرانی ها اکنون در حال انتقال به صورت‌حساب خانوارها است.البته بسته به ساختار بازار انرژی هر کشور، اثر این افزایش قیمت ممکن است با چند ماه تأخیر ظاهر شود؛ اما برخی کشورها، از جمله بریتانیا، تقریباً بلافاصله تحت تأثیر قرار خواهند گرفت.
سقف قیمت انرژی خانوارها در بریتانیا برای بازه اکتبر تا دسامبر ۴ درصد بالا رفته تا قبض‌های انرژی در آستانه زمستان به بالاترین سطح ۳ سال اخیر برسد.
اگر جریان LNG از تنگه هرمز در آینده‌ای بسیار نزدیک از سر گرفته نشود، اروپا با زمستانی مواجه خواهد شد که قیمت گاز و برق در آن به بالاترین سطح چهار سال گذشته می‌رسد. در این صورت، اروپا برای زمستان سال آینده نیز به گاز بیشتری نیاز خواهد داشت؛ در حالی که پر کردن دوباره مخازن در سال ۲۰۲۷ خود به چالشی بزرگ تبدیل خواهد شد.
بیل فارن پرایس، پژوهشگر ارشد مؤسسه مطالعات انرژی آکسفورد، در تحلیلی که در ماه جولای منتشر کرد، نوشت: صرف‌نظر از اینکه درگیری ایران به چه مسیری پیش برود، اکنون به نظر می‌رسد وابستگی اروپا به LNG با تحویل فوری گاز در زمستان امسال افزایش خواهد یافت و پر کردن دوباره ذخایر در تابستان ۲۰۲۷ را به چالشی بسیار دشوارتر برای اروپا تبدیل خواهد کرد./
