به گزارش انرژی مدیا (آریا اکوپرس)، بررسی اطلاعات عملکرد پتروشیمی آبادان با نماد بورسی "شپترو" نشان می‌دهد این شرکت در مردادماه ۱۴۰۵ موفق به فروش ۲ هزار و ۲۲۶ تن محصول به ارزش ۲۵۳ میلیارد تومان شده است. این ارقام در مقایسه با تیرماه که حجم فروش به ۸ هزار و ۴۹۸ تن و ارزش فروش به ۸۳۹ میلیارد تومان رسیده بود، به‌ترتیب کاهش ۷۳.۸ درصدی و ۶۹.۸ درصدی را نشان می‌دهد.
در نگاه نخست، این افت ماهانه می‌تواند نشانه‌ای نگران‌کننده تلقی شود؛ چراکه در فاصله تنها یک ماه، حجم فروش تقریباً به یک‌چهارم و ارزش فروش به کمتر از یک‌سوم رسیده است. با این حال، مقایسه مردادماه با مدت مشابه سال گذشته، تصویر کاملاً متفاوتی ارائه می‌کند.
حجم فروش مرداد ۱۴۰۵ نسبت به مرداد ۱۴۰۴ حدود ۹ درصد افزایش یافته و از ۲ هزار و ۴۳ تن به ۲ هزار و ۲۲۶ تن رسیده است. اما اتفاق مهم‌تر در بخش ارزش فروش رخ داده است؛ جایی که درآمد فروش از حدود ۶۰ میلیارد تومان در مرداد سال گذشته به ۲۵۳ میلیارد تومان در مرداد امسال رسیده و رشد ۳۲۱.۷ درصدی را ثبت کرده است.
به بیان دیگر، رشد درآمد شرکت بسیار سریع‌تر از رشد تناژ فروش بوده است. این اختلاف قابل توجه می‌تواند ناشی از تغییر نرخ فروش، تغییر ترکیب محصولات و سهم بیشتر محصولات با ارزش افزوده بالاتر باشد و صرفاً نمی‌توان آن را به افزایش مقدار فروش نسبت داد. با این حال، همین موضوع نشان می‌دهد که تحلیل عملکرد پتروشیمی آبادان صرفاً بر مبنای تناژ تولید و فروش، تصویر کاملی از وضعیت اقتصادی شرکت ارائه نمی‌کند.
پنج‌ماهه؛ تصویری متفاوت از افت مرداد
اگر عملکرد یک ماهه مرداد نوسانی و ضعیف به نظر می‌رسد، بررسی عملکرد پنج‌ماهه ابتدایی سال تصویر امیدوارکننده‌تری ارائه می‌دهد.
پتروشیمی آبادان در پنج‌ماهه ابتدایی سال ۱۴۰۵ ۱۵ هزار و ۳۸۱ تن محصول فروخته است؛ رقمی که در مقایسه با ۱۱ هزار و ۳۳۷ تن در مدت مشابه سال گذشته، رشد ۳۵.۷ درصدی را نشان می‌دهد، اما در بخش درآمد، جهش بسیار بزرگ‌تر است. ارزش فروش پنج‌ماهه شرکت از حدود ۳۱۶ میلیارد تومان در مدت مشابه سال گذشته به یک‌هزار و ۶۶۰ میلیارد تومان در سال جاری رسیده است؛ یعنی رشدی معادل ۴۲۵.۳ درصد؛ بنابراین، اگرچه مردادماه نسبت به تیرماه عقب‌نشینی محسوسی داشته، اما عملکرد تجمعی پنج‌ماهه نشان می‌دهد شرکت در مقایسه با سال گذشته همچنان در مسیر رشد قرار دارد.
این موضوع اهمیت بیشتری پیدا می‌کند اگر بدانیم پتروشیمی آبادان در سال‌های گذشته با مشکلات عملیاتی و توقف برخی واحدها مواجه بوده و مدیریت فعلی نیز بخش مهمی از برنامه خود را بر احیای واحدهای تولیدی، تعمیرات اساسی و بازگرداندن مجتمع به مدار تولید متمرکز کرده است.
مدیرعامل پتروشیمی آبادان در مجمع عمومی سالانه شرکت اعلام کرده بود که تولید محصولات در سال ۱۴۰۴ با رشد ۵۵ درصدی از ۱۱ هزار و ۸۶ تن به ۱۷ هزار و ۱۶۴ تن رسیده و تولید PVC نیز ۳۴ درصد افزایش یافته است.
علوی درباره عملکرد سال ۱۴۰۴ گفته است: «تولید محصولات شرکت با رشد خیره‌کننده ۵۵ درصدی نسبت به سال گذشته، از ۱۱ هزار تن به ۱۷ هزار و ۱۶۴ تن افزایش یافته است.»
این اعداد نشان می‌دهد جهش فروش ۱۴۰۵ را باید در ادامه روندی دید که از سال گذشته با تعمیرات اساسی و بازگشت تدریجی واحدها به مدار آغاز شده است.
عبور از نقطه سربه‌سر؛ وعده‌ای که باید در صورت‌های مالی سنجیده شود
یکی از مهم‌ترین اظهارنظرهای مدیرعامل پتروشیمی آبادان در ماه‌های اخیر به وضعیت اقتصادی مجتمع مربوط می‌شود.
محسن علوی در خردادماه اعلام کرد که شرکت با افزایش تولید توانسته از نقطه سربه‌سر عبور کند و هزینه‌های جاری خود را پوشش دهد. او گفت: «هم‌اکنون پتروشیمی آبادان با تولید روزانه بیش از ۱۰۰ تن محصول، از نقطه سربه‌سر تولید عبور کرده و هزینه‌های جاری خود را تأمین می‌کند.»
این اظهارنظر از آن جهت اهمیت دارد که مسئله اصلی پتروشیمی آبادان فقط افزایش تناژ تولید نیست؛ بلکه تبدیل تولید به جریان نقدی پایدار و خروج واقعی از زیان‌دهی است.
مدیریت شرکت همچنین راه‌اندازی واحد ۳۰۰ یا همان کلرآلکالی را یکی از حلقه‌های کلیدی برای تثبیت تولید و بهبود سودآوری معرفی کرده است. به گفته علوی، پروژه اورهال و رفع گلوگاه‌های این واحد در حال انجام بوده و قرار بود واحد مذکور در تابستان به مدار بازگردد.
در واقع، اگر این پروژه‌ها طبق برنامه عملیاتی شده باشند، اثر آنها باید در گزارش‌های تولید، فروش، حاشیه سود و جریان نقدی شرکت در ماه‌های آینده قابل مشاهده باشد.
جهش PVC و اهمیت تأمین خوراک
یکی دیگر از نشانه‌های بهبود عملیاتی، عملکرد PVC است. در سه‌ماهه نخست سال ۱۴۰۵، تولید PVC پتروشیمی آبادان طبق گزارش منتشرشده از یک‌هزار و ۵۶۰ تن به ۴ هزار و ۸۵۰ تن رسید؛ یعنی جهشی ۲۱۱ درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل. این رشد در شرایطی اتفاق افتاده که شرکت در ابتدای سال با توقف تولید مواجه بوده و ازسرگیری فعالیت آن پس از انجام اقدامات فنی از اردیبهشت‌ماه آغاز شده است.
از همین رو، یکی از متغیرهای تعیین‌کننده برای تداوم این روند، تأمین پایدار خوراک است. اتفاقاً در تازه‌ترین خبر منتشرشده درباره شرکت، محسن علوی از پتروشیمی اروند بابت تأمین پایدار خوراک پتروشیمی آبادان تقدیر کرده است. در این خبر بر «تأمین پایدار خوراک مجتمع پتروشیمی آبادان» و استمرار فعالیت مجتمع تأکید شده است.
این موضوع از منظر تحلیلی بسیار مهم است؛ زیرا رشد فروش زمانی ارزش اقتصادی پایدار پیدا می‌کند که پشتوانه آن تولید مستمر، خوراک پایدار و کاهش توقفات عملیاتی باشد.
مسئله اصلی؛ آیا رشد فروش به سود پایدار تبدیل می‌شود؟
پتروشیمی آبادان از نظر فروش نسبت به سال گذشته در مسیر رشد قرار گرفته، اما هنوز فاصله قابل توجهی میان «رشد فروش» و «ثبات عملیاتی» وجود دارد.
رشد ۳۵.۷ درصدی حجم فروش در پنج‌ماهه، در کنار رشد ۴۲۵.۳ درصدی ارزش فروش، اتفاقی قابل توجه است؛ اما افت نزدیک به ۷۴ درصدی حجم فروش در مرداد نسبت به تیرماه نشان می‌دهد که مسیر بازگشت شرکت هنوز کاملاً هموار نشده است؛ بنابراین، برای ارزیابی واقعی عملکرد «شپترو» باید در ماه‌های آینده چند شاخص همزمان دنبال شود: تداوم تولید PVC، میزان بهره‌برداری از واحدهای ۳۰۰ و ۵۰۰، تأمین خوراک، کاهش توقفات، روند فروش ماهانه، حاشیه سود و وضعیت بدهی‌های شرکت.
مدیریت پتروشیمی آبادان نیز در مجمع سالانه، علاوه بر افزایش تولید و فروش، از استمهال و تقسیط بدهی‌ها، مدیریت مطالبات پیمانکاران و تأمین‌کنندگان و پیگیری افزایش سرمایه برای خروج از شمول ماده ۱۴۱ قانون تجارت به عنوان بخشی از اقدامات خود نام برده است.
در نهایت، عملکرد پنج‌ماهه نشان می‌دهد پتروشیمی آبادان نسبت به سال گذشته یک گام مهم رو به جلو برداشته است؛ اما افت شدید مردادماه یادآوری می‌کند که بازگشت یک مجتمع پتروشیمی قدیمی به مدار تولید، با یک یا چند ماه رشد فروش تثبیت نمی‌شود.
اکنون پرسش اصلی دیگر این نیست که آیا فروش پتروشیمی آبادان رشد کرده است یا نه؛ پاسخ این سؤال با رشد ۳۵.۷ درصدی حجم و ۴۲۵.۳ درصدی ارزش فروش روشن است. پرسش مهم‌تر این است که آیا این رشد می‌تواند به تولید پایدار، جریان نقدی مستمر و در نهایت سودآوری پایدار تبدیل شود یا خیر.
اگر واحدهای نیمه‌فعال طبق وعده به مدار بازگردند و تأمین خوراک پایدار بماند، پتروشیمی آبادان می‌تواند از مرحله «احیا» وارد مرحله «تثبیت و سودآوری» شود؛ اما عملکرد ماهانه مرداد نشان می‌دهد که برای اعلام پایان بحران، هنوز زود است./
